http://www.iranianbirdingclub.com/kinds.asp?id=212 نام فارسی: دارکوب خالدار کوچک
نام انگلیسی: Lesser Spotted Woodpecker
نام علمی: Dendrocopos minor

ویژگی‌های ظاهری

طول بدن: 14 تا 15 سانتیمتر
گستردگی بال‌ها: 25 تا 27 سانتیمتر

ویژگی های شناسایی:

دارکوبی کوچک‌جثه و ظریف با سر گرد و منقار کوچک و تا حدودی شبیه به «دارکوب سر سرخ» است ولی به واسطه فقدان لکه‌های سفید روی شانه‌ها و فقدان رنگ قرمز پوشپرهای زیر دم از آن متمایز می‌شود. نر و ماده تا حدی هم‌شکل و فاقد تغییرات فصلی هستند. پرنده نر بالغ جلو پیشانی مایل به سفید و تارک قرمز درخشان دارد که در دو طرف به خطوط سیاه محدود می‌شود. نوار شاربی سیاه و ناقصی دارد که به پس سر نمی‌رسد. روتنه راه‌راه عرضی سیاه و سفید دارد و زیرتنه سفید و رگه‌رگه است. پرنده ماده شبیه به نر ولی فاقد لکه قرمز رنگ روی تارک سر است. پرنده نابالغ زیرتنه قهوه‌ای‌تر همراه با رگه‌رگه و خال‌های بیشتر دارد. همچنین تارک سر در نر نابالغ اندکی به قرمزی می‌گراید.

دارکوب خالدار کوچک، پارک مای گلستان- عکس از پرستو هدایت زاده

ویژگی‌های زیستی

زیستگاه:

جنگل‌ها و درختزارهای پهن‌برگ باز، بیشه‌زارهایی با درختان پراکنده، باغ‌های بزرگ و پارک‌ها را به عنوان زیستگاه برمی‌گزیند. در انتخاب زیستگاه برای این دارکوب دسترسی پذیری به چوب‌های پوسیده مهم‌تر از نوع یا ارتفاع درختان محسوب می‌شود.

عادات رفتاری و زیستی:

نسبت به سایر دارکوب‌ها وابستگی کمتری به نواحی پر درخت نشان می‌دهد و تحمل‌پذیری بیشتری نسبت به دماهای بالا و پایین، باد و بارندگی دارد. خجالتی و منزوی است، کمتر دیده می‌شود و در خارج از دوره جوجه‌آوری در گستره خانگی جداگانه یا در بخش‌های مجزا از یک گستره خانگی به سر می‌برد. پروازی به نسبت آرام‌تر و ضعیف‌تر از سایر دارکوب‌ها دارد و معمولا بین تاج پوشش درختان را با بال‌زدن‌های سریع و فضاهای باز بین درختان را با پروازی موجی‌شکل طی می‌کند. رفتار تغذیه‌ای این دارکوب شباهت بیشتری به گنجشک‌شکلان جنگل‌زی نظیر چرخ‌ریسک‌ها دارد و برای تغذیه اغلب روی تنه، بین شاخه‌های کوچک و برگ‌های بخش‌های بالایی و تا پوشش درختان یا بوته‌ها به جستجوی حشرات می‌پردازد و گاهی حشرات در حال پرواز را صید می‌کند. در زمستان نیز در چوب‌های پوسیده، لارو سوسک‌ها را صید می‌کند.

زادآوری:

جوجه‌آوری از اوایل اردیبهشت و با تشکیل قلمرو آغاز می‌شود. تک همسر است و بر خلاف سایر دارکوب‌ها آشیانه را اغلب در حفره‌های موجود در شاخه‌های جانبی درختان بنا می‌کند. معمولا چهار تا شش و گاهی سه تا هشت تخم بیضی، صاف، صیقلی، به رنگ سفید و به ابعاد 18.8 × 14.5 میلیمتر می‌گذارد. تفریخ تخم‌ها 11 تا 12 روز به طول می‌انجامد. جوجه‌ها در بدو تولد عریان، ناتوان و برای تغذیه وابسته به والدین هستند. پرورش جوجه‌ها 18 تا 20 روز طول می‌کشد.

پراکنش و فراوانی

به تعداد اندک مقیم جنگل‌های نیمرخ شمالی البرز و جنگل‌های بلوط غرب زاگرس است. از آنجایی که این دارکوب پنهانکار است و اغلب به سختی دیده می‌شود، لذا احتمال دارد که دامنه پراکنش آن گسترده‌تر از محدوده گزارش‌شده باشد.

وضعیت حفاظت

در فهرست پرندگان حمایت شده جهانی و ملی قرار ندارد.

 

---

---